Edirne’de çevrim içi “ABD Dış Siyasetinde Türk-Yunan Bağlantıları ve Balkanlar” konferansı düzenlendi

0
442

Altınbaş Üniversitesi Rektörü ve Cumhurbaşkanlığı Güvenlik ve Dış Siyasetler Şurası Üyesi Prof. Dr. Davet Erhan, ABD ve Türkiye ortasındaki bağlarda Yunanistan kelam konusu olduğunda ibrenin daima Yunan tarafına hakikat döndüğünü söyledi.

Prof. Dr. Erhan, Trakya Üniversitesi Balkan Araştırma Enstitüsünce çevrim içi düzenlenen “ABD Dış Siyasetinde Türk-Yunan Bağları ve Balkanlar” bahisli konferansa katıldı.

Erhan, burada yaptığı konuşmada, ABD’nin 1820’lerde Osmanlı’ya karşı Yunanistan’ı desteklediğini ve ABD’li gençlerin Mora’da Türklere karşı savaştığını anımsattı.

19. yüzyılla birlikte ABD’de Türklere karşı olumsuz bir görüş ortaya çıktığını aktaran Erhan, “Amerika, Yunan isyanı sırasında Yunanlılara takviye verirken Osmanlı’ya karşı son derece olumsuz bir imajı Amerika’da var ettiler. Birebir biçimde Yunan isyanından yaklaşık 40 yıl sonra Girit isyanı sırasında ABD’deki gönüllülerin Girit’teki isyancılara dayanağa geldiğini ve hatta gönüllülerin ötesine geçip ABD’nin savaş gemisi göndererek isyancılara çeşitli yardımlar yaptığını tarih yazıyor.” diye konuştu.

Rumlar ortasında ABD’ye karşı olumlu bir izlenim oluştuğunu söz eden Erhan, 1870’lerden itibaren çok sayıda Rum’un ABD’ye göç ettiğini ve ülkede kıymetli bir Rum lobisinin oluştuğunu lisana getirdi.

Erhan, Türk-Yunan ilgilerinde 1955’ten sonra başlayan ayrışmayla bir arada ABD’nin Türkiye’ye bakışıyla Yunanistan’a bakışı ortasında farklılıklar ortaya çıkmaya başladığını belirtti.

ABD’nin Yunanistan’ın lehinde kararlar aldığına dikkati çeken Erhan, şunları kaydetti:

“1955’te Kıbrıs sorunu ortaya çıkmaya başladı. Türkiye büsbütün kendi soydaşlarının katledilmesini engellemek üzere Kıbrıs adasına 1974 yılında Barış Harekatı’nı gerçekleştirdi. O harekattan sonra ABD Kongresi, Türkiye’ye karşı ambargo kararı aldı. Kongre kararı alınırken bakıyoruz Kuzey Amerika Ortodoks Rum Kilisesi ve Rum Enstitüsü devreye girdiler ve senatörleri bu karar için ikna ettiler. Ambargo kararı alınınca Türkiye yansısını gösterdi ve Amerikan üslerini kapattı 1975’te. Amerika bu üslerini açabilmek için Türkiye’ye 1976’da savunma ve ekonomik iş birliği muahedesi önerdi ve imzalandı. Lakin bu muahede meyyit doğan bir muahededir. Kongre bu muahedeyi kabul etmedi. 1980’de bir mutabakat daha imzalandı ve bugün hala yürürlükte.”

Erhan, Türkiye-Yunanistan ortasındaki krizlerin her vakit ABD’yi ilgilendirdiğini ve olaylara müdahil olduğuna dikkati çekti.

Bilhassa Ege’de yaşanan olayların değerli krizlere neden olduğunu anımsatan Erhan, şöyle devam etti:

“En değerli kriz 1996’daki Amerika’nın da müdahil olduğu Kardak krizi oldu. Figen Akat isimli bir gemi Kardak kayalıklarının çabucak açığında karaya oturunca bunu Yunanlılar mı kurtaracak Türkler mi kurtaracak tartışması oldu. Pekala bu kayalar kime ilişkin derken Yunanlılar gittiler bu adalardan bir adedine asker çıkartıp bayrak dikti, Türkiye’de öbür adaya bayrak dikti. 1996’da iki ülke savaşın eşiğinde geldi. Donanmalar Kardak kayaklılarına indi. İki NATO üyesi birinci kez bu kadar savaşın eşiğine geldi. ABD Lideri Bill Clinton, anılarında iki ülkenin başbakanlarını arayıp savaşı engellediğini anlatıyor. ABD ve Türkiye ortasındaki münasebetlerde Yunanistan kelam konusu olduğunda ibre daima Yunan tarafına gerçek dönüyor. Ne vakte kadar, NATO’ya da ziyan verebilecek yani ABD’nin çıkarlarına ziyan verebilecek gelişme olduğu takdirde o vakit Amerika her iki tarafı da teskin edecek formda devreye girmiştir. Bugüne kadar da bunun diğer bir tekrarı olmadı.”

Kaynak: Anadolu Ajansı / Gökhan Zobar

CEVAP VER

Lütfen yorum alanını boş bırakmayın
Lütfen adınızı belirtiniz